Sanat Eseri Mozaiklenebilir mi? “Filmin içinde sigara içmek, sigara içme taklidi yapmak yasaktır!”

Türkiye’de düşünce özgürlüğü konusunda doğru dürüst bir sınırlama kültürünün bulunduğu söylenemez. Sapla saman birbirine karıştırılıyor. Sigara sağlığa zararlı dedik mesela. Tamam sağlığa zararlı. Ha öyle ise sinema filmlerindeki sigara görüntülerini mozaikleyelim. Şiddet ve kan dökme sağlığa yararlı mı? Hayır. Peki o zaman filmlerdeki şiddet görüntüleri neden mozaiklenmiyor? Mafyanın işlediği cinayet sağlığa çok yararlı olduğu için mozaiklenmesine gerek yok. Bir sanat yapıtında hiç bir görüntü mozaiklenmemelidir. Sanat yapıtı, sigara reklamı ya da propagandası mıdır ki filmlerde sigara görüntüleri mozaikleniyor? Dünyada sigara içen son kişi kalana kadar, hatta artık hiç kimse sigara içmese dahi, bir film sigara içen birini açıkça gösterememeli midir? “Bakın böyleleri de var” anlamında farklı yaşamları, farklı karakterleri anlatmaz mı sanat? Hayır! Görünen o ki bizim mozaikçiler, sigara yasağı gibi iyi niyetli uygulamaları dahi gayrimeşruluğu kadar komik bir zorbalığa çevirme ustası olmuş. Bunlar pek zararsız örnekler denebilir ama bir o kadar da sinir bozucu. Düşünce özgürlüğünün işlevi tartışmaları, bir filmdeki sigara içme görüntüsünün mozaiklenebilmesinin, sonunda başka bir filmde siyasal olarak hoşa gitmeyen bir görüntünün ya da işte müstehcen kabul edilen bir görüntünün mozaiklenmesi ile aynı baskıcı anlayışı paylaştığını anlamakta faydalıdır. Birincisine “zararsızdır” diye izin vermek, ikincisine cüret etmeyi kolaylaştırabilecektir. En basit örnek.